Uzum, qovun va quruq mevalar

Zarafshon vodiysining quyoshli bogʻlari bergan uzum, qovun, oʻrik va anor — yangi uzilgan holda ham, mayiz va qoqi koʻrinishida ham Samarqand bozorlarining eng yorqin rastasi.

Zarafshon vodiysi neʼmatlari

Samarqand Zarafshon daryosi sugʻoradigan unumdor vohada joylashgan va qadimdan bogʻ-rogʻlari bilan mashhur. Buni Xitoy manbalari ham tasdiqlaydi: VII asrda Samarqand hukmdori Tan sulolasi saroyiga gʻoz tuxumidek keladigan «oltin shaftolilar» yuborgan. Amerikalik sharqshunos Edvard Sheyfer Tan davri chetdan keltirilgan noyob narsalar haqidagi kitobini aynan «Samarqandning oltin shaftolilari» deb atagan.

Bugun ham yoz va kuzda Samarqand bozorlari uzum, qovun, tarvuz, oʻrik, shaftoli, olcha, anor va behi bilan toʻlib ketadi. Urgut tomonlarning tok va gilos bogʻlari, tumanlardagi poliz maydonlari mavsumda shaharni hosil bilan taʼminlaydi. Uzumning bir qismi sharob uchun ham ketadi: shahardagi Xovrenko vino zavodi va uning muzeyi viloyat vinochiligi tarixini hikoya qiladi.

Quruq meva rastalari

Quyosh moʻl oʻlkada meva qishga quritib saqlanadi. Siyob bozorining rastalarida mayizning turli navlari — qora, oltinrang, yashil — oʻrik qoqisi va danagi ichida magʻzi qolgan bodomli oʻrik, qovun qoqisi, bodom, yongʻoq va pista qatorlashib turadi. Bu bozor Bibixonim masjidi yonida, yetti gektardan ziyod maydonda joylashgan.

Xarid qilishdan oldin tatib koʻrish odat: sotuvchilar oʻzlari bir hovuch taklif qiladi. Narx odatda kelishiladi, shuning uchun savdolashish — ham madaniyat, ham suhbat.